Armia USA kupi więcej pojazdów AMPV, by zastąpić M113 przekazane Ukrainie.

USA zwiększają zakupy AMPV, by odtworzyć zdolności brygad pancernych po przekazaniu M113 Ukrainie

Armia Stanów Zjednoczonych uruchomiła inicjatywę przewidującą 250 mln USD na zakup 50 Opancerzonych Wielozadaniowych Pojazdów (AMPV). Celem jest odtworzenie kluczowych zdolności w Pancernych Brygadach Bojowych (Armored Brigade Combat Teams), osłabionych m.in. przez przekazanie Ukrainie części zasobów sprzętowych.

Nowe AMPV mają w praktyce stanowić częściowe zastępstwo gąsienicowych transporterów M113, które od 2022 r. trafiają do Ukrainy i są tam wykorzystywane przede wszystkim do zadań na zapleczu: transportu żołnierzy, ewakuacji rannych oraz przewozu personelu.

Plan Pentagonu i harmonogram: kontrakt przed kwietniem

Zgodnie z niedawno przedstawionym Kongresowi przez Pentagon planem wydatków w ramach procedury pojednawczej, kontrakt ma zostać przyznany przed kwietniem. Jak wynika z dokumentów urzędowych, środki mają zostać przeznaczone na „uzupełnienie opancerzonych transporterów M113 przekazanych Ukrainie w ramach Presidential Drawdown Authority”.

AMPV (BAE Systems) jako następca rodziny M113 w Armored Brigade Combat Teams

AMPV produkowany przez BAE Systems zaprojektowano jako następcę rodziny pojazdów M113 w strukturach Pancernych Brygad Bojowych armii USA. Po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 r. tempo wycofywania i zastępowania M113 wyraźnie wzrosło: według informacji Pentagonu opublikowanej w styczniu 2025 r. USA przekazały siłom ukraińskim co najmniej 900 egzemplarzy M113, co przyspieszyło plany rekapitalizacji floty.

W praktyce oznacza to, że AMPV staje się filarem programu odnowy zdolności transportowych i zabezpieczenia działań w brygadach pancernych, tam gdzie M113 przez dekady pełniły funkcje „wołów roboczych” dla wielu zadań pomocniczych.

Dlaczego 50 zamiast 38? Spadek kosztu jednostkowego

Początkowo ustawodawcy zabezpieczyli 250 mln USD na 38 dodatkowych AMPV. Ostatecznie liczba pojazdów wzrosła jednak do 50, ponieważ koszt jednostkowy okazał się niższy niż zakładano. Źródło w Kongresie wskazało, że BAE Systems znalazło oszczędności i było w stanie zaoferować niższą cenę, co umożliwiło dodanie 12 pojazdów względem pierwotnego planu.

Jednocześnie cięcia w roku budżetowym 2026: mniej planowanych zakupów

Mimo wzmocnienia programu odtworzeniowego, sam AMPV odczuł również presję budżetową w projekcie ustawy wydatkowej na rok budżetowy 2026. Kongresowi dysponenci środków:

• obcięli 126 mln USD, uzasadniając to Inicjatywą Transformacji Armii,
• zredukowali kolejne 13 mln USD, argumentując, że występowało „wsparcie wyprzedzające potrzebę”.

W efekcie planowane zakupy na ten okres spadły z 86 do 60 egzemplarzy.

Modernizacja w szerszej strategii: kontrakty, produkcja i lokalizacje

Wymiana M113 wpisuje się w szerszy program modernizacji. W marcu 2023 r. armia USA przyznała BAE Systems kontrakt o wartości 245 mln USD na zastąpienie 200 M113 wysłanych do Ukrainy, umacniając AMPV jako centralny element odnowy mobilności opancerzonej.

Realizacja odbywa się w zakładach firmy w York (Pensylwania), a przedsięwzięcie prowadzone jest we współpracy z Army Contracting Command w Detroit (Michigan).

Rozwój programu po opóźnieniach: produkcja na pełną skalę i docelowo do 3 000 AMPV

Decyzja o dalszym zwiększaniu zakupów AMPV zapada po latach korekt i rozszerzeń programu. W październiku 2024 r. armia USA zatwierdziła dla BAE Systems modyfikację umowy na 48 dodatkowych pojazdów oraz dopuściła przejście do produkcji na pełną zdolność, po wcześniejszych opóźnieniach związanych z pandemią COVID-19 oraz wydłużeniem kampanii testowej.

Program zakłada osiągnięcie poziomu do 3 000 pojazdów w kilku wariantach: - ogólnego przeznaczenia (Użycie Ogólne), - transportu moździerza, - ewakuacji medycznej, - leczenia medycznego, - dowodzenia (Mando de Misión / Mission Command),

aby stopniowo zastępować M113, których pierwotne wprowadzenie do służby sięga epoki wojny w Wietnamie.

Co jeszcze zmienia AMPV: logistyczna ciągłość i gotowość brygad

Rozbudowa floty AMPV to nie tylko kwestia liczby pojazdów, lecz również odporności systemu wsparcia: planowania części zamiennych, cykli obsług oraz przepustowości serwisowej. W przypadku brygad pancernych, które opierają się na intensywnych rotacjach szkoleniowych i wysokiej gotowości, szybkie uzupełnianie luk sprzętowych ma bezpośrednie przełożenie na zdolność do utrzymania stałych dyżurów i przygotowania do mobilizacji.

Wprowadzenie kolejnych AMPV sprzyja też standaryzacji wyposażenia w obrębie brygad, co ułatwia szkolenie załóg i personelu zabezpieczenia oraz upraszcza planowanie użycia wariantów specjalistycznych (medycznych i dowódczych) w ramach jednego, spójnego „rodzinnego” rozwiązania.

Zdjęcia mają charakter poglądowy.